หลังจากรอคอยมานาน และไม่คิดว่าจะนานแบบนี้ สำหรับขั้นตอนนี้ ส่วนตัวเข้าใจมาตลอดว่า ถ้าเอกสารพร้อมก็เดินเข้าสำนักงานเขต หรือที่ว่าการอำเภอไปจดทะเบียนได้เลย โดยใช้ระยะเวลาอันสั้น แต่นี่ไม่ใช่เลย ใช้เวลารอนานมาก สำหรับผู้เขียนเอง รวมวันที่เฝ้ารอทางอำเภอติดต่อมา และเรียกไปจดทะเบียน ก็นานกว่า 51 วัน (เกือบสองเดือน)
แต่ไม่เป็นไร ถ้าจะต้องรอ ก็ต้องรอ รอชนิดที่เรียกว่า เริ่มหงุดหงิดกับกระบวนการราชการไทย และโทรไปตามอยู่หลายครั้ง ก็ได้คำตอบว่า ต้องรอ “ท่าน” สะดวกก่อน ใจลึกๆ ก็คิดว่า เราต้องมาเจอระบบอะไรแบบนี้อีกแล้วหรือ? ทำไมไม่อำนวยความสะดวกให้ประชาชนอย่างรวดเร็วมากกว่านี้ ถึงมากที่สุด แต่นั่นก็ได้แต่คิดแหละ ประชาชนอย่างเรามีทางเลือกที่ไหน
แต่แล้ววันเวลที่รอคอยก็มาถึง วันที่เราได้รับการติดต่อจากเจ้าหน้าที่อำเภอ โทรมาแจ้งว่า เราได้คิวการจดทะเบียนแล้ว ให้เราเตรียมตัวให้พร้อม โดยเตรียมเอกสารของคู่สมรสฝ่ายคนลาว ที่เคยยื่นไว้ครั้งก่อน และเตรียมพยาน 2 คน มาที่อำเภอในเวลา บ่ายสองโมง (บ่ายสองคือช่วงที่นายอำเภอสะดวก) ส่วนเราต้องไปเตรียมเอกสารก่อนเวลาบ่ายโมง ทั้งนี้ ทางอำเภอโทรมาแจ้งเราล่วงหน้าประมาณ 2 วัน แล้วเช้าวันนัดก็โทรมากำชับอีกรอบนึง
เมื่อถึงวันนัดหมาย เราก็ไปตามนัดพร้อมแม่ และน้องชายแท้ๆ ของเรา ที่จะร่วมเป็นพยานในการจดทะเบียนสมรสในครั้งนี้ เราเข้าไปยื่นเอกสาร และเขียนเอกสารเพิ่มเติมนิดหน่อย จากนั้นก็รอให้ถึงเวลานัด เมื่อนายอำเภอมาถึง เจ้าหน้าที่ก็เชิญให้เราทุกคน เข้าไปนั่งรอในห้องของนายอำเภอ พวกเรานั่งรออยู่พักหนึ่ง นายอำเภอก็เดินเข้ามา โดยมีเจ้าหน้าที่อำเภอเดินตามมาเป็นพวงเหมือนเดินตามดารา จากนั้นเจ้าหน้าที่ท่านหนึ่งก็แจ้งนายอำเภอว่า เรามาจดทะเบียนสมรส บลาๆๆๆๆๆๆๆๆ นายอำเภอก็หันมายิ้ม และทักทายเราอยู่สองสามคำ (นายอำเภอยังดูสาว และสวยอยู่เลย) จากนั้นก็นั่งที่โต๊ะ แล้วเซ็นที่ใบทะเบียนสมรสของเราทั้งสองใบ แล้วก็บอกว่าเรียบร้อย แล้วก็กล่าวคำอำลากัน
เรา แฟนเรา แม่เรา และน้องชายเรา ต่างมองหน้ากัน ด้วยความสงสัยว่า มันเสร็จแล้วหรอ? คือบทจะเร็วก็เร็ว ทำไมขั้นตอนมันง่ายแบบนี้ แต่เอานะ ขอให้เรื่องมันเรียบร้อยก็พอแล้ว จากนั้นเราก็เดินทางกลับ เป็นอันจบขั้นตอนการจดทะเบียนสมรสแต่เพียงเท่านี้
สำหรับเอกสารที่เราจะได้ในขั้นตอนนี้มีอยู่ 2 อย่างนั่นคือ ทะเบียนสมรส (คร. 3) ที่หน้าตาเป็นเอกสาร ขนาด A4 ธรรมดา มีรายละเอียดด้านหน้า และด้านหลัง ดูเหมือนเอกสารทั่วไป แต่ตัวนี้สำคัญ และจำเป็นต้องเก็บรักษาเอาไว้ให้ดี ส่วนอีกอย่างหนึ่งคือใบสำคัญการสำรส (คร. 3) ที่เราหลายคนอาจจะคุ้นหน้าคุ้นตาเอกสารนี้เป็นอย่างดี ซึ่งทางอำเภอ หรือเขต จะออก คร. 3 นี้ให้เราจำนวน 2 ใบ (น่าจะหมายถึงให้ฝ่ายชาย และฝ่ายหญิงอย่างละใบนะแหละ)
กล่าวโดยทั่วไปแล้ว เมื่อจดทะเบียนสมรสได้แล้ว สถานะของเรากับแฟน ก็ถือว่าเป็นสามีภรรยากันอย่างถูกต้องตามกฎหมาย แต่สำหรับคู่สมรสชาวไทย และลาว ยังมีขั้นตอนต่ออีกนิดนึง นั่นคือการทำให้การสมรส ได้รับการยืนยัน และรับรู้จากประเทศลาววด้วย ส่วนจะเป็นเรื่องอะไร โปรดติดตามตอนต่อไป
สรุปรายละเอียดขั้นตอนนี้
ไปที่ไหน?
สำนักงานเขต หรือที่ว่าการอำเภอ ที่ไหนก็ได้ในประเทศไทย
ไปเพื่ออะไร?
จดทะเบียนสมรส
ใครต้องไปบ้าง?
ว่าที่คู่สมรสฝ่ายไทย และฝ่ายลาว พร้อมพยาน 2 คน
ค่าธรรมเนียมจริงๆ ?
ไม่มี ฟรี
มีจ่ายพิเศษไหม?
ไม่มี
ระยะเวลาดำเนินการ
ได้ทะเบียนสมรสในวันนั้นเลย
เอกสารที่ได้เพิ่มหลังจบขั้นตอน?
ใบสำคัญการสมรส ที่มีเนื้อหาข้อความเหมือนกันทุกอย่าง จำนวน 2 ใบ, และทะเบียนสมรส (คร.2) จำนวน 1 ใบ
ระดับความเครียด
คะแนนความโปร่งใส
ข้อแนะนำ อุปสรรค ปัญหา ในขั้นตอนนี้
สิ่งที่หงุดหงิดมากสำหรับขั้นตอนนี้ก็คือการรอคอย ไม่เข้าใจจริงๆ ว่าทำไมต้องรอนานเกือบสองเดือนถึงได้จดทะเบียนสมรส ความจริงมันควรจะเร็วได้กว่านี้ไหม? อีกอย่างการจดทะเบียนสมรสกับคนต่างชาติ ที่ต้องอาศัยอยู่ในไทยโดยใช้วีซ่า ถ้าเวลามันเนิ่นนานออกไปมากๆ จนเกินกำหนดวีซ่า ก็อาจทำให้คู่สมรสต้องเดินทางกลับไป กลับมา และมีค่าใช้จ่ายเพิ่มขึ้น จึงเป็นสิ่งที่ไม่สมควรเลย
อันที่จริงขั้นตอนการเตรียมเอกสารก็ไม่ได้ยุ่งยากอะไร ทุกอย่างพร้อมตั้งแต่วันยื่น ที่ต้องรอ คือรอความพร้อมของนายอำเภอ ซึ่งถึงเวลาแล้วก็ใช้เวลาแป๊บเดียวไม่ถึง 5 นาที แต่ใช้เวลาน้อยขนาดนี้ แต่ละวันน่าจะจดทะเบียนได้มากพอสมควร ผู้เขียนได้ลองถามเจ้าหน้าที่ที่อำเภอดู เขาบอกว่า รับได้วันละ 2 คู่เท่านั้น ก็เลยยิ่งงงใหญ่ว่า รับมากกว่านั้นไม่ได้หรือ? แต่เอาเถอะเมื่อมันจบแล้ว เราได้จดทะเบียนแล้ว ก็แล้วกันไป แค่ลึกๆ แล้วอยากให้มีการปรับปรุง งานด้านจดทะเบียนสมรสนี้ ให้ใช้เวลาเร็วขึ้นกว่านี้มากๆ หน่อยก็คงจะดีไม่น้อย
หมายเหตุ: เรื่องที่เล่าข้างต้นนี้ เป็นประสบการณ์ส่วนตัวที่ผู้เขียนได้ไปเจอมาด้วยตัวเอง ซึ่งอาจไม่ตรงกับประสบการณ์ของท่านอื่น เจ้าหน้าที่แต่ละเมือง แต่ละแขวง แต่ละที่ ก็มีการปฏิบัติที่ไม่เหมือนกัน เจ้าหน้าที่ที่บริการ และดูแลประชาชนดีก็มีเยอะ ดังนั้น โปรดใช้วิจารณญาณในการศึกษาข้อมูลให้รอบด้านด้วย
ข้อมูลเพิ่มเติมจากมิตรสหาย
(ต.ค. 2025) คู่สมรสไทยลาวคู่หนึ่ง ให้ข้อมูลมาว่า พวกเขาไปจดทะเบียนสมรสกันที่อำเภอ อำเภอหนึ่งในจังหวัดนครราชสีมา ซึ่งเป็นอำเภอเล็กๆ คนอาศัยอยู่ไม่มากนัก และได้จดทะเบียนสมรสภายในวันนั้นเลย ไม่ต้องรอนานแบบผู้เขียน ข้อมูลนี้ จึงสรุปได้ว่า การจดทะเบียนสมรสจะได้เร็ว หรือช้า อยู่ที่เขต หรืออำเภอที่เราไปจดทะเบียน ซึ่งเราจะไปจดที่ไหนก็ได้ เขตใหญ่ อำเภอใหญ่ ก็อาจใช้เวลานาน ต่างจากเขตเล็กๆ อำเภอเล็กๆ (ขอบคุณมิตรสหายโคราชสำหรับข้อมูล)
มีคำถามอะไรไหม?
สำหรับคู่รักท่านใดที่มีคำถามเกี่ยวกับการจดทะเบียนสมรสไทยลาว สามารถทักเข้ามาสอบถามเราได้โดยตรง โดยไม่มีค่าใช้จ่าย เรายินดีให้คำแนะนำทุกอย่างเพื่อให้คู่รักชาวไทย-ลาวทุกคู่ สามารถเดินเรื่องจดทะเบียนสมรสด้วยตัวเองได้ อย่างราบรื่น